Geschreven door Marieke van der Zeyst, huidtherapeut
Pigmentvlekken zijn een van de onderwerpen waar ik veel vragen over krijg. In dit artikel leg ik uit waardoor deze bruine vlekjes ontstaan en wat je kunt doen om nieuwe vlekken zoveel mogelijk te voorkomen.
Pigmentvlekken voorkomen lukt niet altijd volledig, maar je kunt het risico wel aanzienlijk verkleinen. De belangrijkste stap is dagelijkse bescherming tegen UVA- en UVB-straling. Door je huid iedere dag te beschermen met een goede zonnebrandcrème voorkom je dat bestaande pigmentvlekken donkerder worden en verklein je de kans op nieuwe vlekjes.
Zie je steeds meer bruine vlekjes in je gezicht verschijnen? Misschien vallen ze je ineens op in de spiegel. Of merk je dat je steeds meer make-up gebruikt om je huid egaler te laten lijken. Maar eigenlijk wil je dat niet. Als je pigmentvlekken en ouderdomsvlekken wilt voorkomen, is het goed om te weten waardoor ze ontstaan en welke invloed je zelf hebt op het ontstaan van nieuwe vlekjes.
Dat is heel begrijpelijk. Pigmentvlekken ontstaan meestal niet van de ene op de andere dag. Vaak zijn ze het gevolg van alle zon die je huid in de loop van je leven heeft gehad. Ook als je geen zonaanbidder bent geweest, je huid heeft in de loop van je leven heel wat zonne-uren gehad.
Waarom krijg je meer pigmentvlekken als je ouder wordt?
Je huid heeft een geheugen. Iedere keer dat je huid wordt blootgesteld aan UV-straling, laat dat sporen achter.
Toen je jonger was, zorgden de pigmentcellen in je huid meestal voor een gelijkmatige bruining. Naarmate je ouder wordt, werken deze pigmentcellen minder regelmatig. Op sommige plekken maken ze meer pigment aan dan op andere plekken.
Daardoor ontstaan bruine vlekjes in het gezicht, op de handen of het decolleté. Deze worden ook wel pigmentvlekken, ouderdomsvlekken of zonnevlekken genoemd.
Misschien denk je dat die bruine vlekjes pas de laatste jaren zijn ontstaan. Toch ligt de oorzaak veel verder terug. De zon die de huid 10, 20 of zelfs 30 jaar geleden heeft gehad speelt vaak een grotere rol bij het ontstaan van pigmentvlekjes die je nu ziet.
Niet iedereen ontwikkelt evenveel pigmentvlekken. Dat hangt onder andere af van:
- je huidtype
- erfelijke aanleg
- hormonale veranderingen
- de hoeveelheid zon die je huid gedurende je leven heeft gehad
- hoe goed je je huid hebt beschermd tegen UV-straling
Hoe kun je pigmentvlekken voorkomen?
Hoewel huidveroudering niet te stoppen is, kun je wel veel doen om nieuwe pigmentvlekken te voorkomen.
Bescherm je huid iedere dag tegen de zon
Als ik één advies zou mogen geven, dan is het dit: bescherm je huid echt iedere dag.
Niet alleen tijdens een strandvakantie of op zonnige dagen, maar het hele jaar door, ook als de zon niet schijnt.
UVA-straling is namelijk altijd aanwezig. Zelfs wanneer het bewolkt is. Bovendien gaat UVA-straling door glas heen. Werk je regelmatig bij een raam of zit je veel in de auto? Ook dan krijgt je huid UV-straling te verwerken.
Kies een zonnebrandcrème met UVA- én UVB-bescherming
Let niet alleen op de SPF in je zonnebrandcrème.
- SPF beschermt tegen UVB-straling.
- Het UVA-logo in een cirkel laat zien dat de zonnebrandcrème ook beschermt tegen UVA-straling.
Voor het voorkomen van pigmentvlekken, ouderdomsvlekken en rimpels zijn beide filters belangrijk.
Gebruik voldoende zonnebrandcrème
Een veelgemaakte fout is dat er te weinig zonnebrandcrème wordt gebruikt.
Voor je gezicht heb je ongeveer twee vingerlengtes zonnebrandcrème nodig. Dat lijkt veel, maar alleen dan krijg je de bescherming die op de verpakking staat vermeld.
Breng gedurende de dag opnieuw aan
De bescherming van zonnebrandcrème neemt in de loop van de dag af.
Ben je buiten geweest, heb je gezweet of veel aan je gezicht gezeten? Breng dan opnieuw een laag aan.
Is een dagcrème met SPF voldoende om pigmentvlekken te vookomen?
Nee, zeker niet.
Een dagcrème met SPF kan een mooie aanvulling zijn, maar is vaak geen vervanging van een zonnebrandcrème.
Van een dagcrème gebruik je te weinig om daadwerkelijk de SPF te halen die op de verpakking staat.
Wil je pigmentvlekken zoveel mogelijk voorkomen? Gebruik dan een speciale verzorgende zonnebrandcrème voor je gezicht en laat je dagcrème achterwege. Dan hoef je ‘s ochtends geen dubbele laag crèmes te smeren. Wel zo makkelijk.
Daarna kun je gewoon make-up aanbrengen.
Lees meer waarom de zonnefilter in je dagcreme onvoldoende bescherming geeft
Welke ingrediënten helpen pigmentvlekken vervagen?
Heb je al pigmentvlekken of ouderdomsvlekken? Dan kunnen bepaalde ingrediënten helpen om je huid egaler te maken.
Een ingrediënt waar ik positief over ben is niacinamide.
Niacinamide zorgt voor vervaging van pigmentvlekken.
Verwacht geen wonderen. Het effect ontstaat geleidelijk en vraagt om consequent gebruik.
Kies bij voorkeur een product met minimaal 4% niacinamide.
Andere ingrediënten die kunnen helpen zijn:
- vitamine C;
- azelaïnezuur;
- retinol (liever niet in de zomer gebruiken);
- thiamidol.
Welke behandelingen kunnen pigmentvlekken en ouderdomsvlekken verwijderen?
Soms zijn huidverzorgingsproducten niet voldoende.
Dat geldt vooral wanneer pigmentvlekken al aanwezig zijn.
Afhankelijk van het soort pigmentvlek kunnen behandelingen zoals:
- een pigmentlaser
- cryotherapie (bevriezen)
- chemische peeling
mooie resultaten geven.
Welke behandeling het meest geschikt is, hangt af van je huidtype, de diepte van het pigment, je persoonlijke situatie en natuurlijk je wensen.
Daarom is een degelijke huidanalyse vooraf altijd de eerste stap.
Veelgestelde vragen over pigmentvlekken
Kunnen pigmentvlekken vanzelf verdwijnen?
De meeste pigmentvlekken verdwijnen niet vanzelf. Zonder goede zonbescherming worden ze vaak juist donkerder en dus opvallender. In de winter kunnen ze licht vervagen, maar blijven zichtbaar.
Welke SPF is het beste om pigmentvlekken te voorkomen?
Voor dagelijks gebruik adviseer ik minimaal SPF 30. Heb je snel last van pigmentvlekken of ben je veel buiten? Dan adviseer ik je SPF 50.
Helpt zonnebrand ook als je al pigmentvlekken hebt?
Ja. Zonnebrand helpt voorkomen dat bestaande pigmentvlekken donkerder worden en verkleint de kans op nieuwe verkleuringen.
Welke ingrediënten werken het beste tegen pigmentvlekken?
Niacinamide, vitamine C, azelaïnezuur, retinol en thiamidol behoren tot de meest gebruikte ingrediënten om pigmentvlekken minder zichtbaar te maken.
Kunnen pigmentvlekken volledig worden verwijderd?
Dat hangt af van het type pigmentvlek en hoe diep het pigment in de huid zit. Sommige pigmentvlekken vervagen een beetje met huidverzorging, terwijl voor andere een behandeling nodig is.
Mijn advies als huidtherapeut
Pigmentvlekken horen voor een deel bij het ouder worden. Toch zie ik dagelijks hoeveel verschil goede zonbescherming en de juiste pigmentbehandeling kan maken.
Begin daarom niet pas met smeren wanneer pigmentvlekken zichtbaar worden. Juist de dagelijkse gewoonte maakt op de lange termijn het grootste verschil!
Zonnebrandcrème aanbrengen kost maar een paar minuten per dag. Het voorkomt de aanmaak van nieuwe pigmentvlekken en zorgt dat de al aanwezige bruine vlekken niet donker worden.
